Koolhydraatarme sambal goreng tempeh kering

Oftewel: droog (kering) gebakken (goreng) pittige (sambal) tempeh. Een heerlijk Indisch receptje. Lekker om mee te snacken, voor de borrel maar ook gewoon als gezonde lunch of avondmaaltijd. En… met mijn aanpassingen zo koolhydraatarm als mogelijk is voor lekker Indonesisch eten!

Fan van Aziatisch eten, maar inspiratie nodig hoe je dat kunt combineren een koolhydraatarm dieet? Kijk dan hier voor tips en uitleg over koolhydraatarm Aziatisch koken en hier voor koolhydraatarme Aziatische recepten.

Ik heb ook een Japans-Koreaanse versie van tempeh gemaak. Lekker als snack of bijgerechtje met smaken uit die keukens.

Koolhydraatarm

Eerder plaatste ik al het (glutenvrije) basisrecept voor tempeh. Dat is een authentiek Indische manier om tempeh te bakken. Met wat kleine aanpassingen is het ook koolhydraatarm te maken.

Tempeh is zelf op het randje koolhydraatarm. Maar Als je het op de traditionele manier klaarmaakt is het helaas verre van koolhydraatarm meer: dan gebruik je ui, kemirie noot, ketjap en zelfs suiker. Ik heb daarom mijn eigen koolhydraatarme versie gemaakt. Nog steeds met een pittig en sticky umami sausje.

Wat is tempeh?

Tempeh bestaat uit in een blok geperste hele sojabonen die gefermenteerd worden met water en een startercultuur. Tempeh wordt dus net als tofu gemaakt van soja. Maar wat smaak en structuur betreft lijken tofu en tempeh niet echt op elkaar. De basis van tofu is een soort melk of pap die gemaakt wordt door de sojabonen te vermalen. Van dit papje worden blokken gemaakt die een beetje lijken op kaas. Tofu is zacht, zowel van smaak als de bite. Tempeh is veel steviger en krachtiger van smaak. En wat mij betreft ook veel en veel lekkerder!

Er zijn verschillende redenen om soja te mijden. Ik eet het zelf nauwelijks. Maar als ik het eet dan neem ik gefermenteerde soja. Dus tamari, miso of tempeh. Lees hier een leuk artikel van Rineke Dijkinga over (gefermenteerde) soja.

Is tempeh koolhydraatarm?

Sojabonen bevatten minder koolhydraten dan de meeste peulvruchten. Zo’n 10 gram per 100 gram. Net iets meer dan tuinbonen of lupine, maar minder dan kikkererwten. Daarmee zijn ze koolhydraatbeperkt.

Tempeh bevat door de fermentatie alweer wat minder koolhydraten. Het komt meestal uit op zo’n 5 tot 6 gram per 100 gram. ‘Officieel’ net niet koolhydraatarm dus, maar nog best acceptabel. En voor mij reden genoeg om een zo koolhydraatarme mogelijk versie te maken.

Koolhydraatarme saus

Bij het maken van de koolhydraatarme saus die bij tempeh hoort zijn er verschillende aanpassingen die je kunt doen ten opzichte van het basisrecept. De één gaat wat verder dan de ander: vergelijk gewoon zelf de twee recepten en besluit welke aanpassingen bij jouw dieet passen!

De koolhydraatarme aanpassingen zijn:

  1. kemirie noten weglaten
  2. ui vervangen door bosui
  3. ketjap manis vervangen door sojasaus
  4. gula jawa of kokosbloesemsuiker vervangen door Ery Bronze
  5. tahin of amandelpasta toevoegen
  6. extra smaakmakers toevoegen
Koolhydraatme ketjap manis

Een van de belangrijkste smaakmakers bij tempeh is ketjap manis. Ketjap is een dikke, stroperige saus met een typisch Indonesische smaak. De basis is van sojasaus. Deze wordt ingekookt en er worden specerijen en vooral (kokosbloesem)suiker of melasse aan toegevoegd. Ketjap is daarom niet alleen veel dikker maar ook veel kruidiger en zoeter van smaak dan sojasaus. In het Engels heet ketjap ook wel sweet soy sauce, al kan daar ook een Chinese saus mee bedoeld worden.

Aan ketjap wordt dus altijd suiker toegevoegd. Een koolhydraatarme ketjap kun je zelf een beetje namaken door sojasaus te combineren met erythritol. Helaas zal het nooit helemaal hetzelfde worden omdat erythritol zich scheikundig anders gedraagt dan suiker. Het karamelliseert niet echt en wordt geen onderdeel van de saus. Bij afkoelen (met name in de koelkast) kan het weer licht kristalliseren of (als je pech hebt) keihard worden. In dit basisrecept voor koolhydraatarme ketjap probeer ik dat zoveel mogelijk te voorkomen.

Voor de tempeh gebruik ik niet mijn basisrecept voor koolhydraatarme ketjap. In dit geval is de kristalvorming namelijk helemaal niet erg. Een beetje knapperigheid op de tempeh is juist wel lekker. Koolhydraatarme tempeh blijft door gebrek aan karamellisering namelijk wat zachter dan de gewone tempeh.

Suiker vervangen door Ery Bronze

Om de sojasaus zoet te maken gebruik je dus wat erythritol. Ik neem Ery Bronze, dat heeft al iets van een karamelsmaak in zich. Maar gewone erythritol in de witte kistalsuikervorm kan ook

Tahin of amandelpasta

Erythritol wordt zoals gezegd helaas niet dik en stroperig. Als je dat wilt nabootsen kun je wat tahin of amandelpasta gebruiken. Amandelpasta zit meestal net iets boven de 5 gr koolhydraten. Tahin kan heel laag zijn in koolhydraten: het laagst is de affiliate linktahin van nut&me. Deze is verkrijgbaar bij Lowcarbcenter. Zelf gebruik ik meestal de volkoren tahin van Pit&Pit. Die vind ik het lekkerst en die blijft ook lekker smeuïg. Maar deze bevat relatief juist erg veel koolhydraten.

Djeroek poetoet en specerijen

Om de sojasaus nog wat extra smaak mee te geven kun je het inkoken met specerijen als steranijs, korianderzaad en kaneel. Ook wat kaffir limoenblaadjes (djeroek poetoet) meekoken is erg lekker. De eerste drie haal je gewoon in de supermarkt of bij Pit&Pit. Limoenblaadjes vind je alleen in een toko of online.

Ui vervangen door bosui

Nog wat extra koolhydraten ‘winst’ maak je door de ui te vervangen. Ui (6,3 gr) wordt meestal in kleine hoeveelheden gedoogd. Maar je kunt bezuinigen door het te vervangen door bosui.

Kemirie

Kemirie noten zijn typisch Indonesische noten met een diepe smaak. Ik voeg er eigenlijk in ieder recept wel eentje toe. Kemirie noten zijn helaas niet koolhydraatarm maar -beperkt. Je gebruikt er maar weinig van, dus heel veel bezuinig je niet op de koolhydraten als je het weglaat.

Als je er wel één gebruikt let dan op: kemirie noten zijn rauw giftig. Dus altijd goed verhitten. Vaak vijzel je ze even en daarna rooster je ze in een pan voordat je aan het gerecht begint. Als je kook op gas worden ze ook wel eens rechtstreeks in de vlam geroosterd.

Trassie

Wat altijd heerlijk bijdraagt aan de umami in de Indische keuken is trassie. Dat is gefermenteerde en tot een blok gepeste garnalenpasta. Het ruikt enorm sterk, dus na openen even een goed potje uitzoeken om het in de bewaren. Meestal heb je er maar een klein kruimeltje van nodig.

In de supermarkt is meestal alleen trassie trafasie te koop. Dat is niet wat ik bedoel. Trassie trafasie is een zachte Surinaamse pasta met veel toevoegingen, waaronder suiket. Indische trassie uit de toko is puur en veel sterker van smaak. Trassie is altijd koolhydraatarm, trassie trafasie niet.

Suikervrije vissaus

Een alternatief voor trassie (bijvoorbeeld als je geen garnalen eet) is vissaus. Vissaus is vloeibaar en makkelijk te verwerken. Het bestaat alleen maar uit gefermenteerde ansjovis met zout. Het grote nadeel is dat vissaus in de supermarkt meestal versneld gefermenteerd wordt met enzymen of zelfs zoutzuur. Om het gebrek aan smaak te compenseren zijn vaak smaakversterkers en suiker toegevoegd. Jammer, want dat hoort er eigenlijk allemaal niet in.

Als je koolhydraatarm eet en van Aziatisch houdt is het een goed idee om te investeren in een échte suikervrije vissaus. Ik gebruik een hele mooie aromatische saus: de bekendste Vietnamese vissaus, Red Boat fish sauce. Als je deze één keer geproefd hebt wil je nooit meer anders. Online bij de Glutenvrije Webshop of de Duitse Amazon.

Dieet en ‘vrij van’

Glutenvrij, zuivelvrij, koolhydraatarm. Door de toevoeging van extra smaak van de trassie en/of vissaus niet vegetarisch of vegan.

Koolhydraatarme sambal goreng tempeh kering

Marjolein
Heerlijke droog gebakken tempeh. Indonesisch met een zoete, pittige en umami saus. Met aanpassingen op het authentieke recept om het zo koolhydraatarm mogelijk te maken.
5 van 2 stemmen
Bereiding 30 minuten
Totale tijd 30 minuten
Vrij van (Pseudo)granen, A1 caseïne, Ei, Eiwit, Gluten, Koemelk, Lactose, Noten, Pinda, Schaal- en schelpdieren, Suiker, Vlees, Zaden, Zuivel
Dieet Glutenvrij, Koolhydraatarm, Koolhydraatbeperkt, Vegan
Trefwoord Borrelen, Doordeweeks, Oud&Nieuw, Umami
Gang Hartige snacks, Hoofd: vega
Keuken Aziatisch, Indonesisch
Porties 2 personen
Calorieën 269 kcal

Benodigdheden

Ingrediënten
  

  • 250 gr tempeh = gemiddeld blok
  • 3 stengels bosui 2 indien dikke grote stengels
  • 4 teentjes knoflook
  • 1 el gember geraspt
  • 1 rode peper
  • 5 el koolhydraatarme sojasaus Kikkoman glutenvrij is het laagst in koolhydraten
  • 2 el affiliate linkEry Bronze (bruine erythritol)
  • ½ steranijs
  • ½ tl korianderzaad
  • ¼ tl kaneel
  • 2 kaffir limoenblaadjes
  • 2 tl affiliate linktahin en/of amandelpasta
  • 1 tl chilvlokken
  • laagje milde olijfolie om in te frituren

Optioneel

  • 1 kemirie noot dan niet strikt kha
  • 2 druppels (suikervrije) vissaus dan niet vega/vegan
  • 1 kruimeltje trassie dan niet vega/vegan

Bereiding
 

  • Doe de sojasaus met de Ery Bronze, de steranijs, het korianderzaad, de kaneel en de kaffir limoenblaadjes in het steelpannetje. Breng aan de kook en zet daarna het vuur zachter, af en toe een bubbeltje is prima.
  • Schenk de wok vol met een laagje olie van ongeveer 3 cm. Verhit de olie op een vrij hoge stand. Als je een test kruimeltje in de olie gooit moet het echt even flink bruisen maar niet gaan walmen.
  • Snij de tempeh in 12 gelijke plakken. Als het lukt in 13 of 14. Snij de plakken daarna in 3 gelijke stukken. Je hebt nu 36 platte plakjes. Soms worden die nog gehalveerd tot reepjes. Ik eet zelf altijd plakjes
  • Bak de tempeh in een minuut of 5 à 6 krokant. Dat gaat meestal het beste in 2 batches. Ik kook zelf op inductie en ik neem meestal stand 7 of 8 (9 is het hoogst).
  • Schep de tempeh met de spaan de pan uit. Laat uitlekken op keukenpapier. Laat afkoelen.
  • Maak ondertussen een boemboe van de bosui, gember, knoflook en rode peper. Dit hoort eigenlijk in de vijzel. Maar ik maak eerst alles redelijk klein en laat dan de staafmixer de rest doen. Gebruik je ook vissaus of trassie? Dan kun je nu wat druppels of een kruimeltje toevoegen.
  • Haal het merendeel van de olie uit de wok. Hou een flinke eetlepel in de wok en bak de boemboe goed rondom bruin.
  • Voeg de tempeh aan de boemboe toe. Bak een minuutje of twee nog samen.
  • Schenk de ingekookte sojasaus bij de tempeh. Als je dat door de schuimspaan heen doet kun je meteen de steranijs en djeroek poetoet eruit zeven. Voeg de tahin of amandelpasta toe. Bak alles nog een minuutje of twee.
  • Sprenkel nog wat chilivlokken en bosui over de tempeh als garnering.
  • Eet warm bij de hoofdmaaltijd in plaats van vis of vlees. Kan ook koud bij de borrel of de volgende dag mee in de lunchbox, dan in plaats van een boterham.

KORTINGSCODES

Puur Mieke: Eetlekkeranders5 (nw klanten 5%)

Vlees van Ons: Eetlekkeranders10 (nw klanten 10%)

Funky Fat Choc: Eetlekkeranders10 (10%)

Notities

Voedingswaarde gebaseerd op een grote portie van 18 plakjes. De helft van een blok. Bij de borrel of een uitgebreide rijsttafel kun je hier met 4 tot 8 personen van eten.

Voedingswaarde

Calorieën: 269kcal | Koolhydraten: 8gr | Eiwitten: 25gr | Vetten: 15gr | Verzadigd vet: 3g | MO vet: 5g | EO vet: 4g | Vezels: 1gr | Vitamine A: 478IU | Vitamine B1: 0.1mg | Vitamine B2: 0.5mg | Vitamine B6: 0.4mg | Vitamine B12: 0.1µg | Vitamine C: 33mg | Vitamine E: 0.3mg | Natrium: 251mg | Magnesium: 115mg | Kalium: 638mg | Calcium: 158mg | Koper: 1mg | Foliumzuur: 38µg | IJzer: 4mg | Fosfor: 366mg | Selenium: 1µg | Zink: 2mg

Standaard berekend voor 1 portie, tenzij anders vermeld in notities.

Standaard berekend voor suikervrije variant. Erythritol in plaats van ahornsiroop, honing en kokosbloesemsuiker (indien van toepassing en tenzij anders vermeld bij notities).

Heb je dit recept gemaakt?Ik zou het geweldig vinden om een foto te zien. Vermeld @Eetlekkeranders op Insta!
Delen op Facebook Pin recept Vragen?

Eén reactie

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Rating recept